ฝนหยุดแล้ว แต่เรื่องน้ำยังไม่จบ. กรมอุตุนิยมวิทยาปิดชุดประกาศเตือนฝนหนักที่ฉบับที่ 18 (ฉบับสุดท้าย). คำถามคือ การระบายน้ำออกได้แค่ไหน.
เขื่อนเจ้าพระยาวันที่ 29 กันยายน 2569 ระบายน้ำ 2,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที, คิดเป็น 100% ของเพดานไม่เกิน 2,000 ที่กำหนดไว้เพื่อแบ่งเบากรุงเทพฯ. วันที่ 28 กันยายน 2569 เขื่อนนี้ระบายน้ำ 2,091 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที, สูงกว่าเพดานไม่เกิน 2,000.
กรมชลประทานรายงานว่าเขื่อนใหญ่และกลางทั่วประเทศมีน้ำ 78%, เหลือที่ว่าง 16,591 ล้านลูกบาศก์เมตร. มี 13 เขื่อนที่สูงเกิน 80% และเขื่อนประแสร์สูงสุด 112% ส่วนการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยรายงานอ่างเก็บน้ำตัวเอง 80% และสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ 77%.
ทางฝั่งเจ้าพระยา นครสวรรค์ (C.2) เพิ่มจาก 1,904 เป็น 2,038 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที, ระดับน้ำยังต่ำกว่าตลิ่ง 2.86 เมตร, เทียบพิกัด Qmax 3,590 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที ที่สำนักการระบายน้ำระบุ คิดเป็นราว 57% ของพิกัด. และแม่น้ำปิง P.7A จาก 563 เป็น 3,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที. น้ำเหนือยังไม่ถึงจุดสูงสุด.
ส่วนภาคอีสาน น้ำมูลที่จังหวัดอุบลราชธานี (M.7) ต่ำกว่าตลิ่ง 0.74 เมตร.
มาถึงกรุงเทพฯ, ระบบระบายน้ำมีอยู่ดังนี้
1️⃣ 207 สถานีสูบน้ำ
2️⃣ 371 บ่อสูบน้ำ
3️⃣ 244 ประตูระบายน้ำ
4️⃣ 5 อุโมงค์
5️⃣ คลอง 1,980 สาย
นายอรรถเศรษฐ์ เพชรมีศรี ผู้เชี่ยวชาญการบริหารจัดการน้ำ และอดีตที่ปรึกษาผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ให้สัมภาษณ์ไทยพับลิก้าเมื่อวันที่ 27 กันยายน 2569 ว่า สถานีสูบน้ำปลายทางที่ต้องผลักน้ำลงแม่น้ำเจ้าพระยามีประสิทธิภาพประมาณ 30%. และระบุว่า “ซ้ำร้ายบางสถานียังอยู่ในช่วงปรับปรุงอยู่ ทำให้เครื่องสูบน้ำใช้งานไม่ได้”. จึงเป็นเหตุให้น้ำออกจากพื้นที่ได้ช้า. ทั้งนี้, 30% เป็นการประเมินของผู้ให้สัมภาษณ์ ไม่ได้ระบุว่าคิดจากฐานใด และไม่ใช่ตัวเลขของกรุงเทพมหานคร. สำนักการระบายน้ำเคยโต้แย้งการประเมินลักษณะนี้เมื่อปี 2565 ว่า “การประเมินประสิทธิภาพการสูบน้ำจะต้องติดตั้งเครื่องวัดอัตราการไหลของน้ำที่สูบมา…ไม่ใช่การประเมินด้วยตัวเอง”.
วันที่ 29 กันยายน 2569 มี 3 ประตูฝั่งตะวันออกเกินวิกฤต.
1️⃣ ประตูระบายน้ำคลองสอง (สายใต้) +1.92 เทียบ +1.80
2️⃣ แสนแสบ (มีนบุรี) +1.09 เทียบ +0.70
3️⃣ ลาดกระบัง +0.82 เทียบ +0.35
กทม. เร่งระบาย 81 จุดบนถนนสายหลัก และส่งน้ำ 1,200 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที, ผ่านคลองประเวศบุรีรมย์ไปประตูระบายน้ำพระโขนง. สำนักการระบายน้ำระบุขีดความสามารถระบายน้ำรวม 2,510.24 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที (ข้อมูล ณ 28 ต.ค. 2565).
ภาพรวมจากต้นน้ำลงมาถึงกรุงเทพฯ มี 6 จุดที่เทียบเป็นเปอร์เซ็นต์ได้.
ทุกเปอร์เซ็นต์ด้านล่างเทียบตัวเลขของจุดนั้นกับค่าที่เจ้าของข้อมูลระบุไว้สำหรับจุดเดียวกัน ในวันเดียวกัน ไม่ได้เทียบข้ามจุด.
ปริมาณน้ำเทียบกับพิกัด Qmax ของจุดนั้น ส่วนระดับน้ำเทียบกับระดับคันกั้นน้ำของจุดนั้น.
1️⃣ นครสวรรค์ (C.2) 2,038 เทียบพิกัด Qmax 3,590 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที = 57% (ข้อมูล 29 กันยายน 2569)
2️⃣ เขื่อนเจ้าพระยา 2,000 เทียบพิกัด Qmax 2,840 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที = 70% (ข้อมูล 29 กันยายน 2569)
ตัวเลข 70% นี้คนละฐานกับ 100% ด้านบน เพราะ 100% เทียบเพดานการระบายไม่เกิน 2,000, ส่วน 70% เทียบพิกัด Qmax.
3️⃣ เขื่อนพระราม 6 617 เทียบพิกัด Qmax 700 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที = 88% (ข้อมูล 28 กันยายน 2569, รายงานวันที่ 29 กันยายนเว้นช่องนี้ว่าง)
4️⃣ สามโคก (ค่าเฉลี่ย) 1,814 เทียบพิกัด Qmax 3,500 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที = 52% (ข้อมูล 29 กันยายน 2569)
5️⃣ ปากคลองตลาด ระดับน้ำสูงสุด +2.05 เมตร เทียบระดับคันกั้นน้ำ +3.00 เมตร = 68%
6️⃣ บางนา ระดับน้ำสูงสุด +1.80 เมตร เทียบระดับคันกั้นน้ำ +2.80 เมตร = 64%
สองจุดหลังนี้ใช้ค่าล่าสุดวันที่ 28 กันยายน 2569 เพราะรายงานฉบับวันที่ 29 กันยายนไม่ได้ระบุค่าระดับน้ำ.
ทั้ง 6 จุดนี้คือทางน้ำเส้นเดียวกันจากต้นน้ำลงมาถึงกรุงเทพฯ. ปริมาณน้ำชุดนี้คือสิ่งที่ระบบระบายน้ำของกรุงเทพฯ ต้องรับไว้, ตามขีดความสามารถรวมที่ระบุไว้ข้างต้น.
สำนักการระบายน้ำรายงานว่าเครื่องวัดระดับน้ำ 14 จุดไม่ส่งข้อมูล, 4 จุดดับเกิน 3 วัน.
สถานีวัดอัตราการไหลขัดข้อง 4 จาก 50 แห่ง, รวมถึงประตูระบายน้ำลาดกระบังและคลองลาดพร้าว. สองจุดนี้ใช้ตัวเลขจากรายงานประจำวัน.
เครื่องวัดที่ดับไม่ใช่คลองหรือประตูที่พัง. ต้นทางไม่ได้บอกว่าชำรุด และไม่มีหน่วยงานใดเปิดสัดส่วนความพร้อมรายสถานี.
เครื่องวัดคลองแสนแสบ–เขตบางกะปิที่หายไปจากรายงานวันที่ 28 กันยายน กลับมารายงานวันที่ 29 กันยายน ที่ +0.86 เมตร, เทียบวิกฤต +0.45. เป็นการส่งข้อมูลขัดข้อง ไม่ใช่ประตูน้ำเสียหาย.
จุดชี้ชัดที่สุดไม่ใช่เครื่องสูบ แต่เป็นเครื่องเก็บขยะอัตโนมัติเสีย 63 จาก 263 ตัว (2565).
กทม. ให้เหตุผลว่างบประมาณไม่พอ, ต้องเก็บด้วยมือ และข่าว 28 กันยายน 2569 ยืนยันขยะยังอุดตะแกรงสถานีสูบน้ำ.
แนวคันกั้นน้ำไม่แตก. จุดฟันหลอและช่องเปิดท่าเรือ 51 จุด รวม 2.7 กิโลเมตร, วางกระสอบทรายไว้แล้ว.
ช่วงน้ำขึ้นเต็มที่, วันที่ 1 ตุลาคม +1.14 และ 2 ตุลาคม +1.16 เมตร. ทะเลกดให้น้ำออกช้า.
1-2 ตุลาคมไม่ใช่จุดสูงสุด. สูงสุดจริง 27-29 ตุลาคม.
สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติเตือนน้ำทะเลหนุนสูง 29 กันยายน ถึง 4 ตุลาคม, 8 จังหวัด, 4 ลุ่มน้ำ, 3 ถนน.
ข่าวดีคือ, น้ำทะเลหนุนยังไม่ดันความเค็มขึ้นแม่น้ำ, ค่าล่าสุดต่ำกว่า 0.25 กรัมต่อลิตร.
1️⃣ 0.09 กรัมต่อลิตร
2️⃣ 0.16 กรัมต่อลิตร สองจุด
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยรายงานวันที่ 28 กันยายน ว่า มี 27 จังหวัดและกรุงเทพฯ ได้รับผลกระทบ 576,449 ครัวเรือน หรือ 1,793,887 คน.
รองผู้ว่าฯ ทวิดา กมลเวชช ระบุว่า ภารกิจแรกของกรุงเทพมหานคร คือการเข้าถึงกลุ่มเปราะบาง ทั้งผู้ป่วยติดเตียง, ผู้สูงอายุ, ผู้พิการ และผู้ที่เคลื่อนไหวลำบาก, พร้อมปรับสายด่วน 1669 และ 1555 รับแจ้งขอเคลื่อนย้ายออกจากพื้นที่น้ำท่วม.
สิ่งที่ทำได้ตอนนี้คือติดตามข้อมูลจากเจ้าของข้อมูล ทั้งกรมชลประทาน, กรมอุตุนิยมวิทยา และสำนักการระบายน้ำ และเตรียมแผนของแต่ละบ้าน. น้ำจะมาเมื่อไรก็ไม่ใช่เรื่องที่เราต้องรอรับอย่างเดียว.
หรือติดตามดูได้ที่นี่, เราจะสรุปข้อมูลจากทุกแหล่งมาให้ดูกันง่ายๆ พร้อมข้อมูลอ้างอิงรองรับอย่างชัดเจนครับ.
ที่มา:
– กรมชลประทาน — รายงานสถานการณ์น้ำในช่วงฤดูฝนปี 2569 และประกาศแจ้งเตือนสถานการณ์น้ำเหนือเขื่อนเจ้าพระยา ฉบับที่ 2 — https://water.rid.go.th/flood/flood/daily.pdf
– การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย — สถานการณ์อ่างเก็บน้ำ เขื่อน กฟผ. ณ วันที่ 29 กันยายน 2569 เวลา 00:00 น. — https://water.egat.co.th/situation/index.php
– สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ — สรุปสถานการณ์น้ำภาพรวมประเทศไทย ประจำวันที่ 28 กันยายน 2569 — https://www.bangkokbiznews.com/news/news-update/1254028
– สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ — ประกาศเตือนภัย น้ำทะเลหนุนสูง ช่วง 29 กันยายน – 4 ตุลาคม 2569 — https://www.bangkokbiznews.com/news/news-update/1254018
– กรมอุทกศาสตร์ กองทัพเรือ — มาตราน้ำในน่านน้ำไทย พ.ศ.2569 (น้ำขึ้นเต็มที่–น้ำลงเต็มที่, ม.รทก.) — https://hydro.navy.mi.th/
– กรมอุทกศาสตร์ กองทัพเรือ — ดัชนีตารางระดับน้ำรายสถานี — https://hydro.navy.mi.th/waterlaveltable
– กรมอุตุนิยมวิทยา — พยากรณ์อากาศ 7 วันข้างหน้า — https://www5.tmd.go.th/forecast/sevenday
– สำนักการระบายน้ำ กรุงเทพมหานคร — รายงานสถานการณ์น้ำประจำวัน — https://weather.bangkok.go.th
– สำนักการระบายน้ำ กรุงเทพมหานคร — รายงานสถานการณ์น้ำประจำวัน ฉบับที่ 272/69 ประจำวันที่ 29 กันยายน 2569 — https://dds.bangkok.go.th/public_content/files/001/0004901_1.pdf
– สำนักการระบายน้ำ กรุงเทพมหานคร — ระบบตรวจวัดระดับน้ำในคลอง รายสถานี — https://weather.bangkok.go.th/water/
– สำนักการระบายน้ำ กรุงเทพมหานคร — ระบบตรวจวัดอัตราการไหล รายสถานี — https://weather.bangkok.go.th/flow/
– สำนักการระบายน้ำ กรุงเทพมหานคร — แผนปฏิบัติราชการประจำปี พ.ศ. 2567 (ขีดความสามารถระบายน้ำ ข้อมูล ณ วันที่ 28 ตุลาคม 2565) — https://infocenter.oic.go.th/FILEWEB/CABINFOCENTER9/DRAWER012/GENERAL/DATA0004/00004852.PDF
– นางสาวทวิดา กมลเวชช รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร — เปิดเผยสถานการณ์น้ำท่วมและการช่วยเหลือประชาชน (28 กันยายน 2569) — https://www.naewna.com/n/national-news/85440/
– กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย — รายงานสถานการณ์สาธารณภัย วันที่ 28 กันยายน 2569 — https://www.bangkokbiznews.com/news/news-update/1253932
– ไทยพับลิก้า — วิกฤติน้ำท่วมกรุงเทพฯ ชี้ไม่มีคนมอนิเตอร์ จัด ‘จราจรน้ำ-เครื่องสูบน้ำประสิทธิภาพ 30%’ คาด 2-3 วันน้ำลด (27 กันยายน 2569) — https://thaipublica.org/2026/09/bangkok-flood-no-monitor-water-pump-30-percent-efficiency/
– ไอเอ็นนิวส์ — ผู้ว่าฯ ชัชชาติ ย้ำ กทม. พร้อมรับมือฝนหนัก แยกบริหาร ‘น้ำฝน–น้ำเหนือ’ (23 กันยายน 2569) — https://innews.news/news.php?n=101369
– เดลินิวส์ — ‘ชัชชาติ’ สั่งตรวจสอบเครื่องสูบน้ำ 190 สถานี หลังใช้งานมานานกว่า 15 ปี (29 กรกฎาคม 2565) — https://www.dailynews.co.th/news/1303984/
– เดลินิวส์ — ระบายน้ำฯ โต้ ประเมินเครื่องสูบต้องใช้หลักวิศวกรรม (28 กรกฎาคม 2565) — https://www.dailynews.co.th/news/1300104/
– สปริงนิวส์ — ฝนหยุดแล้ว แต่ทำไมน้ำท่วมกรุงเทพฯ ปี 2569 ยังไม่ลดลง? (28 กันยายน 2569) — https://www.springnews.co.th/news/hot-issue/865222